wiadomości

• skomentuj
• poleć tę stronę
• wersja do druku

Do 31 marca 2009 r. organizacje (i inne podmioty) zgłaszające wpis do rejestru przedsiębiorców mogły złożyć wraz z wnioskiem o pierwszy wpis do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej jako: KRS) również wniosek o rejestrację w bazie REGON i NIP. Miało to uprościć procedury i umożliwić przedsiębiorcom (podmiotom wpisywanym do rejestru przedsiębiorców) złożenie trzech wniosków w miejscu pierwszego zgłoszenia. Organizacja wpisywana do rejestru przedsiębiorców mogła złożyć jednocześnie wniosek o rejestrację w rejestrze przedsiębiorców KRS, wniosek o nadanie numeru REGON oraz zgłoszenie identyfikacyjne NIP. Można jednak było złożyć wyłącznie wniosek o rejestrację w KRS, a NIP i REGON załatwiać we własnym zakresie.

 

Wraz ze zmianą ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, która weszła w życie 31 marca 2009 r., zasady te zostały zmodyfikowane. Odtąd organizacja pozarządowa rozpoczynająca działalność gospodarczą i podlegająca w związku z tym wpisowi do rejestru przedsiębiorców musi wraz z wnioskiem o rejestrację albo zmianę wpisu złożyć wnioski i dokumenty niezbędne do ubezpieczenia społecznego oraz uzyskania numerów REGON i NIP bądź do zmiany tych zgłoszeń.

1)   wniosek o wpis albo zmianę wpisu do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON);

2)   zgłoszenie płatnika składek albo jego zmiany w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych;

3)   zgłoszenie identyfikacyjne albo aktualizacyjne NIP wraz ze wskazaniem właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

– pod rygorem zwrotu złożonego wniosku.

Dawniej procedurę „jednego okienka” można było wykorzystać tylko podczas pierwszej rejestracji fundacji/stowarzyszenia w rejestrze przedsiębiorców. Od kwietnia 2009 r. zasada ta dotyczy także wniosków o zmianę wpisu w rejestrze przedsiębiorców. Z brzmienia przepisu art. 19b ust. 1 ustawy o KRS wynika, że obowiązek złożenia dodatkowych wniosków (REGON, NIP), zgodnie z zasadą „jednego okienka”, powstaje niezależnie od tego, co zgłaszamy jako zmianę w rejestrze przedsiębiorców. Konieczne jest więc złożenie dodatkowych wniosków i zgłoszeń, nawet jeśli wniosek o zmianę wpisu w rejestrze przedsiębiorców dotyczy okoliczności, które nie mają znaczenia dla urzędu statystycznego, urzędu skarbowego lub ZUS.

Przykład: Stowarzyszenie zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców, niezatrudniające pracowników, zgłasza wniosek o zmianę danych członka zarządu (np. nazwiska). Robi to, składając formularze KRS-Z20, KRS-ZK oraz dokument potwierdzający zmianę nazwiska i opłaty za nie. Jednocześnie składa też wniosek o zmianę danych REGON i NIP, choć nazwiska osób reprezentujących organizację nie są rejestrowane w tych rejestrach.

 

Warto zauważyć, że przepis art. 19b ust. 1 ustawy o KRS jest błędnie sformułowany, ponieważ nakazuje stosować obowiązkowo procedurę „jednego okienka” do wszystkich wpisów do rejestru przedsiębiorców niezależnie od treści tych wpisów i ich wpływu na aktualność danych zbieranych przez inne instytucje (np. urzędy skarbowe, ZUS).

Ponadto w przepisach tych nie uwzględniono sytuacji organizacji pozarządowych, które, odmiennie od innych podmiotów wpisywanych do rejestru przedsiębiorców, nie powstają z chwilą rejestracji w tym rejestrze. Działalność gospodarczą może bowiem podjąć już istniejąca organizacja, która w związku z tym posiada już swój REGON i NIP. Dla takiej organizacji pierwszy wpis do rejestru przedsiębiorców nie oznacza nadania tych numerów, lecz co najwyżej aktualizację danych.

Poza tym zgodnie z art. 19b ust. 2 do wniosku o pierwszy wpis do rejestru przedsiębiorców organizacja zobowiązana jest dołączyć dokument potwierdzający uprawnienie do korzystania z lokalu lub nieruchomości, w których znajduje się jej siedziba.

Dopóki nie zmienią się przepisy pozostaje jedynie nadzieja, że sądy będą interpretować art. 19b ust. 1 wbrew jego brzmieniu, ale zgodnie z jego celem, którym miało być przecież uproszczenie procedur związanych z rejestracją działalności gospodarczej.

Złożone wnioski (o pierwszy wpis lub o zmianę) KRS przesyła niezwłocznie, nie później niż w terminie trzech dni roboczych od dnia dokonania wpisu, odpowiednio do:

Na podstawie art. 5a ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników urząd skarbowy przekazuje informację zwrotną o nadanym organizacji numerze NIP do KRS. Po uzyskaniu tej informacji sąd rejestrowy przesyła zgłoszenie płatnika składek (albo jego zmiany) w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych do właściwego oddziału ZUS. Art. 19b ustawy o KRS nakłada obowiązek dokonania zgłoszenia płatnika składek albo zmiany jego danych i nie przewiduje sytuacji, w której np. organizacja rejestrowana w rejestrze przedsiębiorców nie zatrudnia pracowników i nie jest płatnikiem składek na ubezpieczenie społeczne. W związku z tym należy interpretować ten przepis funkcjonalnie i uznać, że jeżeli organizacja nie jest płatnikiem składek na ubezpieczenie społeczne, to nie ma obowiązku zgłoszenia. W praktyce „warszawskiego” KRS obowiązuje konieczność złożenia, na specjalnym druku, oświadczenia o niezatrudnianiu pracowników. Może to być wskazówką także w przypadku składania wniosków do innych sądów rejestrowych. Oświadczenie o niezatrudnianiu pracowników można przygotować samodzielnie.

Po uzyskaniu NIP-u i REGON-u nowo rejestrowana organizacja zobowiązana jest złożyć wniosek o wpis tych danych do rejestru. Taki wpis, będący uzupełnieniem pierwszego wpisu nowego podmiotu, nie podlega opłacie ani ogłoszeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Tego wpisu sąd nie dokonuje sam (z urzędu), choć zgodnie z zasadą „jednego okienka” przekazuje odpowiednie dane do właściwych urzędów, a nawet otrzymuje z urzędu skarbowego informację o numerze NIP organizacji prowadzącej działalność gospodarczą, którą to przekazuje następnie do ZUS. Nie ma jednak przepisu przewidującego wpis numerów REGON i NIP do KRS z urzędu, więc zastosowanie znajdą przepisy art. 19a ust. 3 i 3a.

Do kompetencji KRS należy przyjęcie dodatkowych wniosków składanych w związku z wnioskiem o rejestrację lub zmianę wpisu w rejestrze przedsiębiorców. Natomiast treść wniosków składanych do urzędu skarbowego, urzędu statystycznego oraz ZUS sprawdzają te urzędy. KRS ma jednak obowiązek sprawdzić, czy do wniosku rejestrowego zostały dołączone wymagane pozostałe formularze zgłoszeniowe. Jeśli nie złożymy wymaganych formularzy, wniosek zostanie zwrócony (art. 19b ust. 1). Nie jest jednak jasne, czy chodzi tu o zwrot wniosku „po bezskutecznym wezwaniu do uzupełnienia braków”, czy też o zwrot wniosku „bez wzywania do uzupełnienia wniosku”. Mając na uwadze, że zwrot wniosku bez wcześniejszego wzywania do uzupełnienia braków jest czymś wyjątkowym, należy przyjąć, że sąd rejestrowy jest zobowiązany wezwać organizację do dołączenia brakujących formularzy zgłoszeniowych.

Wcześniej omówionych zasad związanych z obowiązkiem składania dodatkowych dokumentów wraz z wnioskami o wpis (lub zmianę wpisu) w rejestrze przedsiębiorców nie stosuje się, jeśli organizacja składa wniosek do KRS w formie elektronicznej (art. 19b ust. 1c pkt 1). Wówczas organizacja zobowiązana jest złożyć samodzielnie drogą elektroniczną wnioski i zgłoszenia do urzędu statystycznego, urzędu skarbowego oraz ZUS. Ponadto konieczność samodzielnego złożenia tych wniosków i zgłoszeń pojawia się w razie zmian niepodlegających ujawnieniu w rejestrze przedsiębiorców (art. 19b ust. 1c pkt 2), a powodujących konieczność aktualizacji danych związanych z REGON, NIP oraz ubezpieczeniem społecznym.

Przykład: Stowarzyszenie zarejestrowane w rejestrze przedsiębiorców zatrudnia pierwszych pracowników i powinno to zgłosić do ZUS (zgłoszenie płatnika składek). Ponieważ nie powoduje to konieczności zmian w rejestrze przedsiębiorców, stowarzyszenie musi dokonać zgłoszenia samodzielnie, a nie za pośrednictwem KRS.

W taki sam sposób zgłasza się także inne zmiany nieujawniane w KRS, np. zgłoszenie zmiany rachunku bankowego do urzędu skarbowego (art. 5a ust 2 ustawy o ewidencji i identyfikacji podatników i płatników).

PODSTAWA PRAWNA

 

Do Informatorium dla organizacji pozarządowych (Infolinia 0-801 646 719, info@ngo.pl) trafia wiele pytań dotyczących składania wniosków do KRS i koniecznych do tego formularzy. Poniżej przypominamy te zasady związane z zasadą "jednego okienka". Zapraszamy też na poradnik.ngo.pl.

KRS-W20, KRS-WK, KRS-WM, opłaty oraz odpowiednie dokumenty (statut, uchwały, potwierdzone notarialnie podpisy członków zarządu itd.), a dodatkowo zgłoszenie identyfikacyjne:

Po zarejestrowaniu organizacji w KRS i otrzymaniu informacji o nadaniu numeru REGON oraz NIP organizacja musi zgłosić te dane do rejestru. W tym celu składa formularz KRS-Z20, KRS-ZY oraz dokumenty potwierdzające nadanie numeru REGON i NIP. Za to zgłoszenie do KRS nie płaci się.

KRS-W9, KRS-WM, opłaty i odpowiednie dokumenty (statut, uchwały, potwierdzone notarialnie podpisy członków zarządu itd.), a dodatkowo zgłoszenie aktualizacyjne:

KRS-Z20, KRS-ZK, opłaty oraz odpowiednie dokumenty (np. uchwała o wyborze członków zarządu, potwierdzone notarialnie podpisy nowych członków zarządu itd.), a dodatkowo zgłoszenie aktualizacyjne: