Na jakie pytania trzeba sobie odpowiedzieć, jeśli szukamy wolontariuszy? Od czego warto tę współpracę rozpocząć?

1. Zanim znajdziemy wolontariuszy

Przede wszystkim musimy wiedzieć kogo szukamy? I tu... zaczyna się: osoby otwartej, odpowiedzialnej, z takimi i takimi umiejętnościami itd. Lista życzeń zaczyna być długa, a oczekiwania stają się ogromne, ów wolontariusz jawi się jako osoba wręcz idealna. Takie myślenie poważnie ogranicza współpracę z wolontariuszami, choć oczywiście część tych cech będzie u nich występować. Ale warto pamiętać, że najważniejsze z nich to: dobrowolność i bezpłatność.

W wolontariuszach tkwi ogromny potencjał, niezależnie od tego jak duże doświadczenie mają pracownicy danej organizacji czy instytucji, to są to raczej osoby z dość określonym i ukierunkowanym zasobem wiedzy, podobnym wieku i wykształceniem. To właśnie wolontariusze mogą wzbogacić zespół o nowe doświadczenia i perspektywy. Nie należy o tym zapominać.

Żeby mieć grupę efektywnie pracujących wolontariuszy trzeba w tym celu zidentyfikować potrzeby ich samych, a także instytucji bądź organizacji. Pracując zawodowo często nie realizuje się swoich planów, aspiracji, marzeń. Bycie wolontariuszem daje taką możliwość, stanowi często bowiem odskocznię od codziennych obowiązków. Ale wolontariusz chce czuć się też częścią zespołu, mieć wpływ na życie organizacji lub instytucji, dlatego zawsze należy starać się ich wysłuchać. Świadomość, że ma się wpływ na działalność jest dodatkowym czynnikiem motywującym.

Powinno się o tym pomyśleć zastanawiając się nad potrzebami organizacji i przede wszystkim unikać ogromnych wizji z dziesiątkami wspierających osób, warto skupić się na jednej bądź kilku osobach. Inaczej zaistnieje ryzyko „przypadkowości” wyboru. Należy też taką analizę robić ze współpracownikami, których praca będzie powiązana z obowiązkami przyszłego wolontariusza, warto ich zapytać jakie mają potrzeby, propozycje bądź pomysły w tej materii. Inaczej analiza może być nietrafna i istnieje ryzyko, że wolontariusz będzie odrzucony jako pełnoprawny członek zespołu.

Precyzyjne określenie kto jest potrzebny pozwoli zdobyć wiedzę o oczekiwaniach wobec danej osoby. Jeżeli to już wiadomo, następnie pora na określenie co wolontariusz będzie robił i za co odpowiadał? Częstym błędem popełnianym przez osoby przyjmujące wolontariuszy jest przekonanie, że wystarczą tylko chęci wolontariusza, by go przyjąć – otóż często jest to za mało. Do organizacji może zgłosić się osoba, która nie będzie posiadała predyspozycji do oferowanych zadań i ów wolontariusz nie sprawdzi się w swojej roli, bo nie sprosta zadaniom.

2. Jeśli mamy już wolontariuszy

Rozpoczynając taką współpracę należy na wstępie określić jej zasady: zakres prac, sposób ich wykonywania, czas współpracy, odpowiedzialność wolontariusza, zobowiązania organizacji wobec wolontariusza, warunki rozwiązania porozumienia itp. Więcej na ten temat także tutaj: poradnik.ngo.pl/x/501407.

Przykład: Stowarzyszenie Pomocy Niepełnosprawnym poprosiło wolontariusza o pomoc dla jednego z członków stowarzyszenia. Wolontariusz pomoże osobie niepełnosprawnej dojechać z jej domu do szpitala na specjalistyczne badanie oraz pomoże wrócić jej do domu. Przystępując do tego zadania stowarzyszenie wyjaśniło wolontariuszowi ustnie kiedy tę pomoc ma świadczyć i w jakim zakresie. W umówiony dzień wolontariusz przyjechał do osoby niepełnosprawnej, pomógł jej dotrzeć do szpitala oraz bezpiecznie wrócić do domu.

Jeśli zdecydujemy się na dłuższą współpracę powinniśmy też podpisać z wolontariuszem umowę (porozumienie) o współpracy - więcej na ten temat tutaj: poradnik.ngo.pl/x/504006.

Opracowano na podstawie serwisu wolontariat.ngo.pl oraz na podstawie broszury z serii 3w*: Jak zgodnie z prawem współpracować z wolontariuszem (D. Pietrowski, wydana przez Stowarzyszenie Klon/Jawor, Warszawa 2005).